Pracujesz jako programista na etacie, ale planujesz założyć działalność gospodarczą? A może już ją prowadzisz i zastanawiasz się, czy powinieneś poinformować o tym swojego pracodawcę?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez osoby, które chcą rozwijać własne projekty, świadczyć usługi dla zagranicznych klientów lub przygotować się do przejścia na model B2B.
W większości przypadków nie ma obowiązku zgłaszania pracodawcy faktu prowadzenia działalności gospodarczej. Są jednak sytuacje, w których warto sprawdzić zapisy umowy o pracę lub pamiętać o kilku obowiązkach podatkowych.
Spis treści
Czy trzeba poinformować pracodawcę o założeniu działalności?
Nie. Przepisy nie nakładają na pracownika obowiązku informowania pracodawcy o zarejestrowaniu jednoosobowej działalności gospodarczej. Możesz założyć firmę, uzyskać wpis do CEIDG i rozpocząć świadczenie usług bez składania dodatkowych oświadczeń swojemu pracodawcy.
Wyjątkiem są zawody objęte odrębnymi przepisami. Dotyczy to między innymi niektórych urzędników czy funkcjonariuszy służb mundurowych.
Jeżeli pracujesz jako programista w prywatnej firmie, samo założenie działalności nie wymaga zgody pracodawcy.
Czy pracodawca może dowiedzieć się, że prowadzisz firmę?
Tak, choć nie zawsze stanie się to automatycznie. Najczęściej informacja pojawia się przy okazji rozliczeń podatkowych albo wynika z zapisów zawartej umowy.
Aktualizacja formularza PIT-2
Jeżeli rozliczasz działalność gospodarczą na skali podatkowej, powinieneś zweryfikować, czy nadal korzystasz z pomniejszania zaliczek na podatek przez pracodawcę.
Jeżeli wcześniej złożyłeś odpowiednie oświadczenie, może pojawić się konieczność jego aktualizacji. Nie musisz jednak wyjaśniać, dlaczego dokonujesz zmiany.
Umowa o zakazie konkurencji
To właśnie ten dokument najczęściej ma znaczenie dla programistów.
Jeżeli podpisałeś zakaz konkurencji, sprawdź, czego dokładnie dotyczy. Nie każda działalność będzie naruszała jego postanowienia.
Przykładowo:
- tworzysz aplikacje mobilne po godzinach dla klientów z zagranicy, a pracujesz przy systemach bankowych – zwykle trudno mówić o konkurencji,
- pracujesz jako backend developer, a po pracy świadczysz usługi dla bezpośredniego konkurenta swojego pracodawcy – tutaj ryzyko jest znacznie większe.
Każdą umowę warto oceniać indywidualnie.
Czy pracodawca może zabronić prowadzenia działalności?
Samo prowadzenie działalności gospodarczej nie daje pracodawcy podstaw do rozwiązania umowy.
Problemy mogą pojawić się dopiero wtedy, gdy działalność wpływa na wykonywanie obowiązków pracowniczych.
Przykładowo, jeżeli:
- wykonujesz zlecenia dla własnych klientów w godzinach pracy,
- wykorzystujesz sprzęt służbowy do prowadzenia firmy bez zgody pracodawcy,
- udostępniasz kod źródłowy lub poufne informacje,
- pozyskujesz klientów swojego pracodawcy.
Takie działania mogą zostać uznane za naruszenie obowiązków pracownika.
Czy można pracować na etacie i jednocześnie świadczyć usługi B2B?
Tak. Wiele osób zaczyna działalność właśnie w ten sposób. Etat zapewnia stałe wynagrodzenie, a działalność pozwala realizować dodatkowe projekty lub budować własną markę.
Programiści często wykorzystują działalność do:
- realizacji projektów dla zagranicznych klientów,
- sprzedaży własnych aplikacji,
- tworzenia oprogramowania na zamówienie,
- sprzedaży kursów lub produktów cyfrowych,
- świadczenia usług konsultingowych.
Jeżeli działalność nie narusza zakazu konkurencji i nie wpływa na obowiązki wynikające z umowy o pracę, takie połączenie jest całkowicie dopuszczalne.
Czy można wystawiać faktury swojemu pracodawcy?
Tak, ale trzeba zachować ostrożność. Możesz jednocześnie pozostawać zatrudniony na etacie i współpracować z tym samym podmiotem w ramach działalności gospodarczej.
Warto jednak pamiętać, że sposób rozliczeń może mieć wpływ na składki ZUS oraz możliwość wyboru niektórych form opodatkowania. Znaczenie ma również zakres obowiązków wykonywanych na etacie i w działalności.
Jeżeli planujesz takie rozwiązanie, dobrze jest wcześniej przeanalizować jego skutki podatkowe.
Jak wygląda ZUS przy etacie i działalności?
To jedna z największych zalet łączenia etatu z działalnością.
Jeżeli z umowy o pracę otrzymujesz wynagrodzenie w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia, z działalności nie płacisz obowiązkowych składek emerytalnych, rentowych, chorobowych i wypadkowych. Pozostaje jedynie składka zdrowotna.
Dzięki temu prowadzenie działalności jest znacznie tańsze niż w przypadku osoby utrzymującej się wyłącznie z własnej firmy.
Przeczytaj więcej: Ile ZUS przy umowie o pracę i działalności gospodarczej?
Czy wpis do CEIDG jest widoczny?
Tak. CEIDG jest publicznym rejestrem przedsiębiorców. Każdy może sprawdzić, czy dana osoba prowadzi działalność gospodarczą.
Nie oznacza to jednak, że pracodawca otrzyma automatyczne powiadomienie o zarejestrowaniu firmy. Musiałby sam wyszukać wpis w rejestrze.
Podsumowanie
Jeżeli jesteś programistą zatrudnionym na etacie, możesz założyć działalność gospodarczą bez informowania o tym pracodawcy.
Przed rozpoczęciem działalności warto jednak sprawdzić, czy obowiązuje Cię zakaz konkurencji oraz czy planowane usługi nie będą kolidowały z obowiązkami wynikającymi z umowy o pracę.
Połączenie etatu z działalnością jest często dobrym rozwiązaniem dla osób, które chcą rozwijać własne projekty lub stopniowo przejść na model B2B. Pozwala przetestować biznes bez rezygnowania z bezpieczeństwa, jakie daje umowa o pracę.
![]() | Potrzebujesz księgowej? Skontaktuj się ze mną!
|
| Monika Salawa Księgowa i właścicielka biura rachunkowego, które świadczy usługi online dla klientów z całej Polski. Od ponad 10 lat pomaga przedsiębiorcom z branży IT w rozliczeniach podatkowych. Jej głównym celem jest maksymalne ułatwienie procesu rozliczeń, redukcja formalności oraz zapewnienie klientom komfortu i bezpieczeństwa w dynamicznym świecie podatkowym. Sama aktywnie wykorzystuje rozwiązania informatyczne, wprowadzając nowoczesne technologie i automatyzację do obsługi klientów. | |
